Teo buồng trứng sớm

Teo buồng trứng sớm nên ăn uống như thế nào...?

Teo buồng trứng sớm vẫn sinh con khỏe mạnh ??

Hỏi ý kiến thầy thuốc ???

Đại cương về bệnh teo buồng trứng

Mỗi người phụ nữ có 2 buồng trứng ở 2 bên, kích thước buồng trứng trưởng thành là2x2,5x1 cm và nặng từ 4-8g. Chức năng của buồng trứng là chứa đựng các nang noãn phát triển tới chín và phóng noãn tham gia vào quá trình thụ thai, và nội tiết hormone sinh dục nữ. Do đó với bệnh lí buồng trứng teo, nó không hoàn thành đầy đủ chức năng sẽ dẫn đến suy thoái các đặc tính sinh dục nữ, với người trẻ đang trong thời kì sinh sản đây là một trong những nguyên nhân gây vô sinh. Bình thường chức năng buồng trứng giảm sút, teo nhỏ sẽ diễn ra trong thời kì mãn kinh của nữ giới, ở phụ nữ Việt Nam độ tuổi mãn kinh khoảng 45-53 tuổi. Nhưng vì lí do nào đó, kích thước buồng trứng teo nhỏ đi, chức năng giảm sút trước độ tuổi trên thì đó là bệnh teo buồng trứng. Nguyên nhân gây teo buồng trứng thường do di truyền, kháng thể kháng buồng trứng, có thể do nhiễm trùng, hoặc do điều trị ung thư dùng hóa trị, xạ trị làm tổn thương buồng trứng. Triệu chứng thường gặp nhất của bệnh là kinh nguyệt không đều, Một số triệu chứng khác tương tự như mãn kinh tự nhiên, xuất hiện cơn bốc nóng, vã mồ hôi về đêm, dễ kích động, khó tập trung tư tưởng, ít quan tâm đến tình dục, đau khi quan hệ tình dục, âm đạo khô, mất khả năng sinh sản.

 

Điều trị teo buồng trứng

Teo buồng trứng, y học cổ truyền xếp vào chứng bất dựng, âm hư, huyết hư và can uất.

Huyết hư:

Triệu chứng: Sắc mặt úa vàng, tinh thần kém, hình thể suy yếu, đầu choáng mắt mờ, kinh nguyệt ít nhợt, có thể tắt hẳn, lưỡi nhợt rêu mỏng, mạch trầm tế.

Pháp: Dưỡng huyết bổ thận

Phương : Dưỡng tinh chủng ngọc thang

Teo buồng trứng huyết hư		Thục địa	40	Đương quy	20	Bạch thược	20
Sơn thù du	20

Âm hư:

Triệu chứng: kinh nguyệt thường chậm, ít, hoặc tắt hẳn, người gầy, thỉnh thoảng xuất hiện cơn bốc hỏa trong người, hồi hộp trống ngực, hay vã mồ hôi về đêm, tiểu vàng ít, hay hoa mắt chóng mặt, đau đầu, lưỡi chất đỏ, rêu ít hoặc không có, mạch tế sác.

Pháp: Tư âm giáng hỏa, ích tinh dưỡng huyết.

Phương: Tri bá địa hoàng hoàn gia giảm

Teo buồng trứng âm hư		Thục địa	20	Sơn thù	15	Hoài sơn	15
Đan bì	10	Phục linh	10	Trạch tả	10	Tri mẫu	10
Hoàng bá	10	Quy bản	15

Can uất:

Triệu chứng: Tinh thần uất ức, lúc vui lúc buồn, không thích nói cười, hay có triệu chứng bốc hỏa, ngực sường không thư thái, bụng chướng, hay nằm mộng, kinh nguyệt thưa ít, hoặc tắt hẳn, chất lưỡi đỏ nhợt, rêu trắng nhớt hoặc vàng mỏng, mạch huyền sác;

Pháp: Thư can giải uất, điều khí kiện tỳ

Phương: Khai uất chủng ngọc thang

Teo buồng trứng thể can uất		Đương quy	20	Thiên hoa phấn	8	Bạch truật 20
Bạch thược	40	Phục linh	12	Hương phụ	12

Tiên thiên bất túc

Ngoài ra, nhiều trường hợp khí huyết đều hư, thủy hỏa tiên thiên đều suy, người trẻ mà có dáng người như người già điều trị bằng bài “ thập bổ hoàn”

Teo buồng trứng tiên thiên bất túc		Lộc nhung		Nhục quế		Trạch tả
Hoài sơn		Sơn thù		Bạch truật		Đương qui
Phụ tử

Cách dùng: các vị trên liều lượng bằng nhau, luyện mật làm viên, mỗi lần uống 12g, ngày uống 2 lần.

BÀI THAM KHẢO

Trị Teo buồng trứng sớm biện chứng từ tạng Thận

Bình thường chức năng buồng trứng giảm sút, teo nhỏ sẽ diễn ra trong thời kì mãn kinh của nữ giới. Nhưng vì lí do nào đó, kích thước buồng trứng teo nhỏ đi, chức năng giảm sút trước độ tuổi trên thì đó là bệnh teo buồng trứng. Nguyên nhân gây teo buồng trứng thường do di truyền, kháng thể kháng buồng trứng, có thể do nhiễm trùng, hoặc do điều trị ung thư dùng hóa trị, xạ trị làm tổn thương buồng trứng. Triệu chứng thường gặp nhất của bệnh làkinh nguyệt không đều, Một số triệu chứng khác tương tự như mãn kinh tự nhiên, xuất hiện cơn bốc nóng, vã mồ hôi về đêm, dễ kích động, khó tập trung tư tưởng, ít quan tâm đến tình dục, đau khi quan hệ tình dục, âm đạo khô, mất khả năng sinh sản.

Đông y cho rằng bệnh chủ yếu do “thiên quý tảo khô”, nên điều trị lấy bổ thận là chủ yếu, kết hợp với điều trị Tây y. Lâm sàng bệnh chủ yếu dùng các biện pháp sau:

Bổ thận dưỡng huyết

chủ yếu đối với các bệnh nhân vốn thận hư, huyết hư, áp dụng bổ thận ích tinh, dưỡng huyết ích khí, dùng bổ thận dưỡng huyết thang để ổn định nội tiết tố nữ và các triệu chứng lâm sàng, cải thiện các triệu chứng đau lưng, tâm phiền dữ giận, triều nhiệt, tình dục suy giảm, tỷ lệ khỏi rất cao, Chu Linh nghiên cứu dùng tả quy hoàn có thể giảm tính miễn dịch của nang noãn chuột chu kỳ FSH máu tăng cao.

Bổ thận hoạt huyết

Điền Trúc đề ra thể thận hư huyết ứ, áp dụng tứ vật đào hồng hợp nhị chí hoàn tùy chứng gia giảm, lâm sàng có thể thấy rõ bổ thận ích tinh huyết có thể cải thiện nội tiết trở về bình thường, hoạt huyết hóa ứ có thể cải thiện cục bộ huyết, ức chế kháng thể kháng noãn đối với tổn thương miễn dịch của tế bào noãn, khiến xung nhâm thông sướng, kinh nguyệt tự khác thông ra. Hoàng Hướng Phương áp dụng bổ thận kèm theo hoạt huyết điều kinh dùng trợ thai bài noãn thang gia giảm ( đan sâm, sài hồ, Xuyên khung, Đương qui, Xích thược, Thục địa, lộ lộ thông, trạch tả, đào nhân, Hồng hoa, Qui bản, hạn liên thảo).sau điều trị 3-6 tháng FSH và LH máu giảm rõ rệt,

Bổ thận sơ can

Vương Thâu cho rằng bệnh vốn chủ yếu là thận hư can uất, tự nghĩ ra bổ thận điều xung thang (thỏ ty tử, tiên mao, tiên linh tỳ, Kỉ tử, Thục địa, Đương qui, hương phụ, Kê huyết đằng, Ngưu tất) gia giảm điều trị.

Giao thông tâm thận

Hạ Quế Thành với kinh sau kỳ đề ra tư âm dưỡng huyết, bổ thận điền tinh, đề cao sự bình hòa của thiên quý, kinh trước trong kỳ bổ thận trợ dương, điều hòa khí huyết, khiến khí thuận huyết động, kinh trước kỳ bổ thận trợ dương là chủ.

Bổ thận kiện tỳ

Điều kinh là chủ, quý ở nguồn gốc bổ tỳ vị để tư huyết, dưỡng thận khí để yên cái huyết thất.

Kinh nghiệm điều trị suy buồng trứng của danh y

Bổ thận: Nữ trinh tử 30g, Thỏ ty tử 15g, Đỗ trọng 10g, Kỷ tử 15g, Xuyên tục đoạn 15g

Dưỡng huyết: Đương quy 10g, Xuyên khung 5g, A giao 12g, Thục địa hoàng 10g, Long nhãn 10g

Sơ can: Nguyệt lý hoa 6g, uất kim 6g, Hợp hoan bì 10g, Hương phụ 10g,

Kiện tỳ: bạch truật 10g, Phục linh 15g, Sinh ý dĩ nhân 15g

Hoạt huyết: Đào nhân, Tây thảo, Ích mẫu thảo 10g, Tam lăng 10g

Thanh nhiệt: Kim ngân hoa 10g, Hoàng linh 10g, Xuyên hoàng liên 10g, Tâm sen 3g, Dã cúc hoa 15g

Bổ phế hộ thận: Bắc sa sâm 15-45g, Bách hợp 15-30g, Ngọc trúc 10g.

Nghiệm án suy buồng trứng, bế kinh

Nghiệm án 1:

Nữ 38 tuổi đã kết hôn, đến khám lần đầu mồng 1/7/2008. bệnh nhân hành kinh lần đầu năm 13 tuổi, mỗi tháng 1 lần, có quy luật. kết hôn xong đã sinhh được một lần năm 2005 vì công việc căng thẳng dẫn đến kinh nguyệt thất thường, 2-6 tháng hành kinh một lần. Đến tháng 8 năm 2007 đến viện khám thì phát hiện suy buồng trứng, đã dùng thuốc tây nhưng vì tuyến vú có phát sinh vấn đề khác thường nên đã dừng thuốc năm tháng nay. Tháng 8 năm 2007 có xét nghiệm có kết quả như sau: FHS: 79,2mU/ml, LH: 46,30 mU/ml, E2: 20,7pg/ml.
Lưỡi bệu hồng, sung quanh môi mầu tối, mạch tế hoạt, mất ngủ, hay quên, bế kinh.

Biện chứng thuộc: tỳ thận bất túc, can uất huyết hư

Lập pháp: kiện tỳ bổ thận sơ can dưỡng huyết

Biện trứng phân tích: bệnh nhân bế kinh 1 năm rưỡi, đã xét nghiêm tây y và kết luận suy buồng trứng, trứng thuộc đông y là bế kinh.

Bệnh nhân tính tình gấp gáp, vội vàng, công việc áp lực, tình trí không được thoải mái, can mất sơ tiết, khí cơ uất kết, uất lâu ngày hóa hỏa tổn thương âm huyết, âm huyết không đủ không thể dưỡng thận điền tinh, không thể tư nhuận xung nhâm. Không dưỡng được bào cung, bào cung bào mạch, thận tinh không có nguồn sinh hóa.

Phương thuốc:
Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	Đông qua bì	20	Đan sâm	10	Uất kim	6
Thái tử sâm	15	Hợp hoan bì	20	Sa sàng tử	3
Thỏ ti tử	30	A giao	12	kê nội kim	6
Đương quy	10	Bạch hải hoa	6	Sao bồ hoàng	10

Uống 20 thang ngày một thang

Khám lần hai, ngày mồng 4 tháng 11 năm 2008. uống thuốc sau một tháng thì đợi xem có kinh hay chưa, nhưng quá hai mươi ngày vẫn không thấy có, nhiệt độ cơ thể thấy nóng hơn bình thường, kiểm tra thì phát hiện có thai, vì đã sinh một con nên phải đi phá vì chính sách chỉ được sinh một con. Mất hai tháng điều trị phá thai sau đó tiếp tục dùng phương trên điều trị suy buồng trứng, công năng của buồng trứng đã khôi phục.

Nghiệm án 2

Nữ 32 tuổi đã kết hôn. Tới khám lần đầu ngày 1/4/2005

Đã bế kinh 2 năm. Bệnh nhân năm 13 tuổi có kinh lần đầu, kỳ kinh có quy luật, 30 ngày một chu kỳ, kinh hành 7 ngày thì sạch. Hai năm trước vì học hành căng thẳng, tinh thần không được thoải mái có nhiều áp lực nên đã không thấy kinh, đã dùng thuốc tây điêu trị một thời gian thì xuất hiện triệu chứng toát mồ hôi nhiều kèm phát sốt, đới hạ lượng trung bình, không có ham muốn, ngủ không ngon giấc.

Lưỡi đỏ, rêu lưỡi vàng mỏng mạch tế hoạt.

Xét nghiệm tây y cho kết quả: E2: 0,00pg/ml, FSH:70,00mU/ml, LH: 22,00mU/ml, PRL:7,40ng/ml.

Biện chứng thuộc can thận uất nhiệt, huyết hư bế kinh

Lập pháp: sơ can bổ thận, thanh nhiệt dưỡng huyết.

Biện chứng phân tích: bệnh nhân bế kinh đã hai năm, tây y chẩn đoán là suy buồng trứng, đông y thuộc chứng bế kinh, bệnh nhân học hành căng thẳng, áp lực thời gian dài, dẫn đến can khí không sơ tiết, lâu ngày thành uất, can uất sinh nội nhiệt, nhiệt uất làm thương âm huyết, can thận đồng nguyên, thận âm không đủ sinh ra hỏa vượng thường thấy bốc hỏa phát sốt, toát mồ hôi. Thận âm không đủ thủy hỏa không thể giao tế gây nên tâm hỏa vượng, gây lên lo lắng mất ngủ.

Phương thuốc:
Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	Ích mẫu thảo	15	Trúc diệp	10	Kim ngân hoa	5
Bắc sa sâm	30	Trạch lan	10	Tang ký sinh	10	đỗ trọng	10
Sinh cam thao	5	Bạch hải hoa	10	Đan sâm	12	Tô mộc	10
Nữ trinh tử	30					20 thang

Uống hết 20 thang, ngày 19/4/2005 đến khám lại thấy đã không còn sốt, đới hạ tăng nhiều hơn, rêu lưỡi trắng mềm, mạch trầm hoạt.
Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	Cam thảo	5	Nguyệt lí hoa	6	Chỉ xác	10
Nữ trinh tử	12	Thỏ ty tử	30	lá sen	10	Sa tiền tử	10
Kim ngân hoa	10	Sài hồ	5	Tục đoạn	20	Xuyên khung	5
Tang ký sinh	20	Sa sàng tử	5	Đào nhân	10	30 thang

Sau lần đầu uống thuốc đới hạ tăng nhiều là biểu hiện thận tinh huyết hải hư suy đá được cải thiện, pháp bổ thận dưỡng âm đã thành công, lần hai uống thuốc chủ pháp là hoạt huyết hóa ứ. Sử dụng nguyệt lí hoa, Đào nhân, xuyên khung để sơ thông xung nhâm khí huyết, hơp với Sa sàng tử, Tục đoạn, thỏ ty tử để trợ dương bổ thận, hoạt huyết làm cho kích thích rụng trứng. không sử dụng Sinh cam thảo, kim ngân hoa thanh huyết hải phục nhiệt nữa, gia Sa tiền tử, Hà diệp để thanh nhiệt, lợi thấp.

Uống hết 30 thang ngày 24 tháng 5 năm 2005 đến khám lần 3. ngày 22 tháng 5 đã thấy kinh lượng trung bình, mầu hồng tối, rễu lưỡi trắng vàng, mạch trầm tế.

Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	A giao	12	Bạch thược	10	Đương quy	10
Cúc hoa	12	Tâm sen	3	Đan sâm	10	Trạch lan	10
Nữ trinh tử	30	Nhục thung dung	5	Xuyên khung	5	Hoa hồng	5
Sinh cam thảo	5					30 thang

Uống thuốc được hai tháng bệnh nhân đã có kinh, lượng đới hạ tăng nhiều, tính dục cũng cải thiện rõ ràng. Từ lần khám thứ 3 giữ nguyên pháp trên để củng cố hiệu quả.

Nghiệm án 3:

Nữ 30 tuổi, đã kết hôn.

Tới khám lần đầu ngày 21/3/2003, đã không có kinh 3 tháng, bệnh nhân năm 13 tuổi có kinh lần đầu, chu ky kinh nguyệt là 23 ngày một lần, 3 đến 4 ngày thì sạch kinh, lượng kinh trung bình. Đến tháng 7 năm 2002, vì bị phong thấp nên đã tự uống thuốc điều trị, uống thuốc một thời gian thì thấy bị bế kinh. Hiện nay đới hạ lượng ít, ham muốn giảm hẳn, vú bị thu nhỏ lại, trí nhớ giảm rõ rệt, đôi lúc có sốt, dễ toát mồ hôi, tâm hoang mang, mất ngủ. lưỡi hồng nhạt, ít rêu, mạch tế hoạt. sắc mặt tối, vú bị thu nhỏ lại, lông mu bị rụng.

Xét nghiệm tây y: E2:30,50pg/ml, FSH:81,90mU/ml, LH: 27,40 mU/ml, PRL:6,40mg/ml

Siêu âm thì tử cung hướng ra phía trước 33cm*3,1cm*2,3cm. Buồng trứng bên phải 2,5cm*1,2cm*1cm, buồng trứng bên trái không thấy loãn bào phát dục.

Biện trứng: nhiệt độc sâm nhập, can thận huyết hư.

Lập pháp: thanh nhiệt dưỡng huyết, bổ thận điêu kinh.

Biện trứng phân tích: do tự uống thuốc chữa phong thấp nên nhiệt độc tà độc ảnh hưởng đến bào cung, làm cho bào cung không thể điều tiết công năng một cách bình thường.

Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	Sài hồ	3	Ngọc trúc	10	Nguyệt lí hoa	6
Xuyên khung	5	A giao	12	Hợp hoan bì	10	Tang ký sinh	20
Viễn trí	5	Đan sâm	10	địa cốt bì	10	Thỏ ty tử	30
kê nội kim	10					14 thang

Uống hết 14 thang thấy lưỡi hồng nhạt, rêu lưỡi trắng, mạch tế hoạt.

Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	Bắc sa sâm	30	Kim ngân hoa	12	Cam thảo	5
Đan sâm	10	Nữ trinh tử	20	Đương quy	10	Ty qua lạc	10
lá sen	10	Sa tiền tử	10	Tây thảo	12	Tô mộc	10
Thỏ ty tử	30	Thạch hộc	10	Hợp hoan bì	10	20 thang

Sau lần đầu uống thuốc trứng trạng không mấy thay đổi, lần hai biện chẩn không khác lần một tiếp tục thanh nhiệt dưỡng huyết, bổ thận điều kinh. Tiếp tục dùng thỏ ti tử để bổ thận, lấy Nữ trinh tử để tư bổ can thận, Thạc hộc tư âm, trừ nhiệt, Bác sa sâm bổ phế để tư thận, chuyển |Địa cốt bì thành Kim ngân hoa cùng Cam thảo để thanh thải độc nhiệt ở trong huyết. Thêm Ty qua lạc, Lá sen để thanh nhiệt lương huyết, lí khí điều kinh.

Đến khám lần 3 nhiệt độ đã ổn định, đới hạ đã tăng nhiều hơn trước, , lưỡi hồng tối, mạch tế hoạt.
Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	Bắc sa sâm	20	Hoàng liên	3	Đan sâm	10
Phục linh	12	Trạch lan	10	Đông qua bì	15	Sa sàng tử	5
Trạch tả	10	Trạch tả	10	Ngọc trúc	10	Sa nhân	6
Hồng hoa	10	Tô mộc	10			20 thang

Đới hạ đã tăng nhiều hơn chứng tỏ thận tinh huyết hải khuy hư đã được cải thiện, bổ thận dưỡng huyết bước đầu đã kiến hiệu. Lấy Hồng hoa, Tô mộc, đan sâm, Trạch lan hoạt huyết hóa ứ để sơ thông xung nhâm khí huyết, hợp với sa sàng tử bổ thận hoạt huyết để thúc đẩy rụng trứng.

Tái khám lần 4: đã hành kinh, lượng trung bình, kinh hành 4 ngày, lưỡi hồng, mạch tế hoạt.
Nguyễn Hữu Toàn – Thaythuoccuaban.com

	Bắc sa sâm	20	Nữ trinh tử	20	Nguyệt lí hoa	15
Mặc hạn liên	12	Tâm sen	3	Trạch lan	10	Hợp hoan bì	10
Kim ngân hoa	15	Bách hợp	15	Uất kim	6	Mộc hương	3
						20 thang

Nhiệt độ cơ thể đã ổn định, mồ hôi đã không còn toát nhiều như trước, tính dục đã khôi phục, lông mu cũng đã mọc lại, vú cũng khôi phục lại như trước.

Theo thaythuoccuaban.com tổng hợp