Lao sinh dục vừa là bệnh thứ phát, vừa là bệnh hệ thống Một phần không nhỏ lao sinh dục là từ lao phổi chuyển xuống Lao sinh dục bao gồm lao dương vật, lao ống dẫn, mào tinh và túi tinh, lao màng tinh hoàn .... Các thương tổn mới ở dạng viêm loét, các thương tổn cũ thành sẹo, xơ hoá có thể sờ thấy như những hạch nhỏ Lao dương vật: Tổn thương có thể bắt đầu ngay từ lần đầu vi khuẩn lao xâm nhậo qua vết thương hở, gây nên bệnh cảnh lao sơ nhiễm. Sau một thời gian, vết thương đã lên sẹo thì sưng trở lại rồi vỡ ra để lại một ổ loét, hạch bẹn sưng to. Đó là phức hợp sơ nhiễm. Ở thân dương vật và bìu có thể gặp các hình thái của lao da: đám thâm nhiễm có vảy, nốt lao, ổ loét. Lao ống dẫn, mào và túi tinh: Ở các phần này cũng có tổn thương lao như nốt, loét... Chúng bị xơ hóa thành sẹo, làm chít hẹp các cơ quan này, gây đau khi xuất tinh, tinh dịch có máu, mủ. Khám thấy mào tinh hoàn sưng to, đau... Lao màng tinh hoàn: Gây tràn dịch màng tinh hoàn, Khám thấy tinh hoàn to, căng, nặng, mất cử động, nếu dịch nhiều thì sờ không thấy mào tinh. Bệnh có thể nhầm lẫn với phù vùng da bìu trong bệnh giun chỉ. Lao tinh hoàn: Tinh hoàn to, chắc, đau ít hoặc không đau Chứng này theo đông y thuộc về chứng Âm hành đờm hạch
Triệu chứng: Trên mặt của âm hành có những nốt hạch, âm hành không cử động thì không thấy có dấu hiệu bệnh rõ, lưỡi nhạt, rìa lưỡi có vết răng, rêu lưỡi trắng nhạt, mạch Nhu.
Pháp: sơ can hành khí, hoá đàm tán kết
| Nội tiêu loa lịch hoàn | sài hồ | 8 | bachthược | 12 | hương phụ | 12 | |
| Hạ khô thảo | 20 | trần bì | 6 | cương tàm | 12 | hải tảo | 12 |
| mẫu lệ | 40 | Một dược | |||||
Triệu chứng: Âm hành kết hạch, hơi đau, da hơi ửng đỏ hoặc hơi nóng, về chiều thì đỏ, ngũ tâm phiền nhiệt, họng khô, tai ù, lưng đau, gối mỏi.
Pháp: Tư âm, giáng hoả, hoá đờm, tán kết.
Dùng bài Lục Vị Địa Hoàng Hoàn gia giảm
| Lục vị hoàn gia giảm | Thục địa | 24 | Hoài sơn | 12 | Sơn thù | 12 | |
| Đan bì | 9 | Bạch linh | 9 | Trạch tả | 9 | mẫu lệ | 20 |
| hạ khô thảo | 16 | Địa cốt bì | 12 | miết giáp | 12 | sạ can | 8 |
| ngân sài hồ | 12 | ||||||
*********************************
|