Trai
chùm - Fagraea racemosa Jack ex Wall., thuộc họ Mã
tiền - Loganiaceae.
Mô tả:
Cây nhỡ hay cây gỗ nhỏ cao 4-8m, không lông. Lá dai, nhẵn,
nguyên, hình thuôn - bầu dục tới bầu dục - tròn, đầu có mũi
nhọn ngắn, nhọn ở gốc, dài 15-30cm, rộng 9-18cm; gân phụ
10-12 cặp; cuống dài 1cm; lá kèm thành ống cao 2mm. Hoa nạc,
dài 3-4cm, xếp thành xim nhỏ không cuống, tập hợp thành chùm
ở ngọn nhánh; cú cuống. Quả mọng, hình trứng, nhẵn, dài
1,5cm.
Bộ phận
dùng:
Rễ và lá - Radix et Folium Fagraeae Racemosae.
Nơi
sống và thu hái:
Loài của Inđônêxia, Malaixia, Ấn Độ và các nước Ðông dương.
Ở nước ta, cây mọc ở rừng từ vùng thấp tới vùng cao 2000m ở
Ðồng Nai, Tây Ninh, Kiên Giang (Phú Quốc).
Tính vị,
tác dụng:
Rễ và lá bổ, hạ nhiệt.
Công
dụng, chỉ định và phối hợp:
Ở Malaixia, nước sắc rễ được dùng làm thuốc bổ sau các cơn
sốt và dùng trị đau thận; cây dùng trị cảm cúm. Vỏ cây dùng
đắp trị đau sau khi sẩy thai. Lá, phối hợp với lá của cây
Sấu đỏ (Sandoricum indicum) và một số cây khác sắc uống làm
thuốc bổ. Nước sắc lá dùng nấu nước tắm để trị sốt của trẻ
em.