Ngải đắng, Ngải áp xanh - Artemisia absinthium L.,
thuộc họ Cúc - Asteraceae.
Mô tả:
Cây thảo cao 0,4-1m, sống dai, màu trăng trắng, phân nhiều
nhánh, rất thơm. Lá dạng trứng, các lá phía dưới hai hay ba
lần chia lông chim, có cuống và có lông mềm, màu lục ở trên,
màu trắng trắng ở dưới. Hoa màu vàng xếp thành đầu nhỏ hình
cầu, các hoa đầu này lại xếp thành chùm bên trái ra, tạo
thành dạng chuỳ có lá, đế hoa có lông, lá bắc của bao chung
màu lục và dạng vẩy nhiều hay ít; tất cả hoa đều hình ống.
Quả bế, rất nhỏ, nhẵn, không có mào lông.
Ra hoa tháng 1.
Bộ phận
dùng:
Lá và phần cây trên mặt đất - Folium et Herba Artemisiae
Absinthii.
Nơi sống
và thu hái:
Phổ biến ở châu Âu, một phần châu Á và Bắc Phi trên đất khô
và ở núi. Nước ta nhập trồng ở Sapa, tỉnh Lào Cai.
Thành phần hóa học: Lá và ngọn cây mang hoa chứa tinh dầu,
absinthole, những chất đắng trong đó có glucosid absinthin,
artemisitin và các vết C và B6.
Tính vị và tác dụng: Vị đắng, mùi thơm, tính ấm; có tác dụng
bổ, lợi tiêu hóa, hạ nhiệt, làm dịu đau, chống ho, trừ giun
và điều kinh. Hoa có tác dụng trị giun và bổ.
Công dụng:
Được dùng chữa chứng đầy hơi và đau dạ dày, đau gan, huyết
áp cao, ho, sốt, sốt rét gián cách; thường dùng làm thuốc
trị giun sán. Dùng dưới dạng thuốc hãm, cồn chiết, rượu
thuốc, còn dùng chiết làm nước uống, làm thơm rượu vang và
những thức uống khác. Không dùng cho phụ nữ có thai.
Ở Tuynidi, người ta còn dùng quả và lá phơi khô rồi quấn làm
thuốc hút, hoặc sắc uống làm thuốc trị sốt và trị cúm.