Bồng bồng, Phất dũ sậy, Phất
dũ lá hẹp, Phú quý, Bánh tét - Dracaena angustifolia
Roxb. thuộc họ Bồng bồng - Dracaenaceae.
Mô tả: Cây dạng thảo sống dai,
cao 1-3m, mang lá ở ngọn; trên thân thường có vết
sẹo của những lá đã rụng. Lá hẹp, ôm thân, không
cuống, dài 20-35 cm, rộng 1,2-4cm, thon lại thành
mũi ở đầu, có rạch theo các gân. Hoa hình ống, dài
20-25 cm, màu lam ở ngoài, trắng ở trong xếp nhóm
1-3 cái, thành chuỳ ở ngọn dài 40cm hay hơn, có
nhánh trải ra, dài 10-20 cm. Quả dạng quả mọng, hình
cầu, đường kính 10-15cm, tuỳ theo quả có 1 hay 2 hạt.
Ra hoa tháng 2-4.
Bộ phận dùng: Rễ, lá và hoa -
Radix, Folium et Flos Dracaenae.
Nơi sống và thu hái: Loài phân
bố từ Ấn Độ, nam Trung Quốc qua Việt Nam đến
Malaixia. Cây mọc ở nhiều nơi của nước ta, từ Lào
Cai đến Ninh Bình... cũng thường được trồng. Thu hái
rễ vào mùa thu, cạo bỏ vỏ ngoài, nấu chín, thái nhỏ,
phơi khô. Thu hái hoa khi mới chớm nở, dùng tươi.
Tính vị, tác dụng: Rễ và hoa
có tính giải nhiệt, giải độc.
Công dụng, chỉ định và phối
hợp: Cụm hoa non ăn được. Rễ nghiền ra lẫn với các
chất thơm khác, dùng làm hương thơm. Nước sắc lá
dùng chữa lỵ, chữa bệnh bạch đới và bệnh lậu. Kinh
nghiệm dân gian dùng rễ và hoa trị lỵ ra máu. Hoa
sao vàng sắc đặc trị hen. Lá giã nát, vắt lấy nước
để nhuộm xanh bánh đúc.