Bạch
xà hay Ráng đa túc tai nhỏ - Polypodium subauriculatum Blume,
thuộc họ Dương xỉ - Polypodiaceae.
Mô tả: Cây có thân rễ bò rất
dài, màu mốc trắng, vẩy nhỏ màu hung quăn. Lá thưa, cuống
vàng dài 20-30cm, phiến dài 20-60cm. Lá chét bậc nhất mọc
ngang, cách nhau 2cm, dài 10-15cm, rộng 16-20mm, mỏng gốc
hơi có tai, mép nguyên hay có răng, đầu thon dài, có đốt ở
cuống ngắn.
Bộ phận dùng: Thân rễ -
Rhizoma Polypodii.
Nơi sống và thu hái: Cây phân
bố ở Ðông Ấn Độ, Malaixia và bắc úc. Ở nước ta, cây thường
gặp mọc trên đá vùng rừng núi. Thu hái thân rễ vào mùa khô,
phơi khô hay phơi trong râm.
Tính vị, tác dụng: Chưa được
nghiên cứu.
Công dụng, chỉ định và phối
hợp: Chỉ mới biết trong dân gian dùng làm thuốc hạ nhiệt
nhanh, chữa các loại ban trái, chủ yếu là ban trắng.
Ghi chú: Ở một số loài khác
cùng chi Polypodium vulgare l., trong thân rễ có một acid
glycyrrheic, đường, nhựa, và có chất polypodin kích thích sự
tiết mật. Ðược dùng làm thuốc long đờm trong trường hợp viêm
khí quản và làm tiết mật, có tác dụng nhuận tràng nhẹ. Có
thể dùng dưới dạng thuốc sắc hay tán bột uống.